Kluczowe dane dotyczące wczesnej edukacji i opieki w Europie

Plik umieszczono na stronie 27. 08. 2015 r.

 

Wnioski:

32 miliony dzieci jest w wieku, który uprawnia je do korzystania z usług wczesnej edukacji i opieki* w Europie;

Tylko osiem krajów europejskich gwarantuje każdemu młodszemu dziecku miejsce w placówce wczesnej edukacji i opieki — zazwyczaj bezpośrednio po zakończeniu urlopu wychowawczego rodziców (Dania, Niemcy, Estonia, Malta, Słowenia, Finlandia, Szwecja i Norwegia);

Wskaźnik uczestnictwa we wczesnej edukacji i opiece jest niski w przypadku dzieci poniżej trzeciego roku życia i wysoki w ciągu ostatniego roku przed rozpoczęciem szkoły podstawowej;

Międzynarodowe badania osiągnięć uczniów (PISA i PIRLS) wyraźnie wskazują na korzyści wynikające z uczestnictwa we wczesnej edukacji i opiece. Dowody z badań wskazują, że dzieci, które spędziły więcej czasu w placówkach wczesnej edukacji i opieki są lepiej przygotowane do rozpoczęcia nauki i odniesienia sukcesu w szkole podstawowej. Im dłużej dziecko uczęszczało do placówek wczesnej edukacji, tym lepsze miało wyniki w czytaniu;

Władze lokalne często finansują wczesną edukację i opiekę dla młodszych dzieci i współfinansują razem z władzami centralnymi usługi na rzecz starszych dzieci;

Minimalne kwalifikacje wymagane w przypadku kadry pedagogicznej pracującej ze starszymi dziećmi to zazwyczaj tytuł licencjata;

We wszystkich krajach wyznaczane są cele kształcenia odnoszące się do postępów i rozwoju dzieci;

W większości krajów prowadzona jest regularna ocena postępów dzieci, a szczególną uwagę zwraca się na przejście z etapu wczesnej edukacji i opieki do szkoły podstawowej;

W wielu krajach zaleca się, by placówki zapewniały wsparcie rodzicom i angażowały ich w proces zarządzania;

Wskaźnik uczestnictwa dzieci ze środowisk defaworyzowanych jest niższy, pomimo tego, że większość krajów zapewnia wsparcie finansowe zależne od dochodów rodziny

* wczesna edukacja i opieka w raporcie oznacza usługi świadczone na rzecz dzieci od urodzenia do rozpoczęcia ustawowego obowiązku szkolnego. Termin ten obejmuje: sektor publiczny, prywatny i wolontariat.

Kontekst demograficzny:

Około 6% populacji Europy jest w wieku poniżej 6 lat (w Polsce 6,4%);

Współczynniki dzietności w Europie są nadal poniżej wskaźnika zastępowalności pokoleń, który wynosi 2,1 dziecka na kobietę.
Średni współczynnik dzietności w krajach Europy w 2012 r. wynosił 1,6 dziecka na kobietę. Najwyższy współczynnik był w Irlandii, Francji, Islandii i Turcji (powyżej 2,0). Najniższy współczynnik odnotowano w Portugalii i Polsce – 1,3.

Przewiduje się, że do roku 2030 liczba małych dzieci będzie spadać;

Jedno na czworo dzieci w grupie wiekowej 0-5 lat zagrożone jest ubóstwem lub wykluczeniem społecznym (w Polsce 25%, najwyższy wskaźnik jest w Bułgarii i Rumunii ok. 50%);

Jedno na dziesięć gospodarstw domowych z dziećmi w wieku poniżej 6 lat jest dotknięte bezrobociem (w Polsce 6,6%);

Jedno na dziesięć gospodarstw domowych z dziećmi w wieku poniżej 6 lat to gospodarstwo prowadzone tylko przez jednego z rodziców (w Polsce 5,1%).

Źródło: Komisja Europejska/Eurydice, 2014. Kluczowe dane dotyczące wczesnej edukacji i opieki w Europie, 2014, Raport Eurydice. Luksemburg: Urząd Publikacji Unii Europejskiej